Gratis verzending > €50
15 dagen retourservice
Bezig met laden...
Oudere vrouw bekijkt samen met haar dochter een berekening aan de keukentafel

Eiwitbehoefte ouderen: hoeveel eiwit heeft u per dag nodig?

Voor gezonde ouderen geldt in Nederland als algemene aanbevolen hoeveelheid 0,83 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag. Bij 70 kilogram is dat ongeveer 58 gram eiwit per dag.

De belangrijkste uitgangspunten eiwitbehoefte ouderen

  • De Nederlandse aanbevolen hoeveelheid voor gezonde ouderen met een gezond gewicht is 0,83 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag.
  • U berekent een globale hoeveelheid met: lichaamsgewicht in kilogram × 0,83.
  • Voor iemand van 70 kilogram komt dit neer op ongeveer 58 gram eiwit per dag.
  • Internationale richtlijnen noemen soms 1,0 tot 1,2 gram per kilogram, ook voor gezonde ouderen. Dit is geen automatische verhoging voor iedereen.
  • Bij bijzondere omstandigheden is de eenvoudige berekening niet nauwkeurig genoeg.

Deze waarden gaan over de totale hoeveelheid eiwit uit eten en drinken. Ze vormen een algemene richtlijn en geen persoonlijk dagdoel. Lees op de centrale pagina meer over eiwitten voor ouderen.

Hoe berekent u de eiwitbehoefte van ouderen?

Voor een eerste inschatting vermenigvuldigt u uw lichaamsgewicht met de Nederlandse aanbevolen hoeveelheid voor gezonde ouderen:

Lichaamsgewicht in kilogram × 0,83 = globale hoeveelheid eiwit in gram per dag

Rekenvoorbeeld bij 70 kilogram

70 × 0,83 = 58,1 gram eiwit per dag

Afgerond is dat ongeveer 58 gram per dag. De Gezondheidsraad hanteert 0,83 gram per kilogram voor gezonde volwassenen van alle leeftijden. Deze aanbeveling geldt dus ook voor gezonde ouderen.

LichaamsgewichtGlobale hoeveelheid eiwit bij 0,83 g/kg
55 kg ongeveer 46 gram per dag
60 kg ongeveer 50 gram per dag
70 kg ongeveer 58 gram per dag
80 kg ongeveer 66 gram per dag
90 kg ongeveer 75 gram per dag

De uitkomsten zijn afgerond en bedoeld als globale inschatting.

Aandachtspunt bij volledig veganistisch eten: voor iemand die volledig veganistisch eet, geldt in Nederland een aanbeveling van 30% extra: 1,08 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag. Dit hangt samen met de gemiddeld lagere eiwitkwaliteit en verteerbaarheid van uitsluitend plantaardige eiwitbronnen. Deze aanpassing geldt niet automatisch voor vegetariërs. Bron: Voedingscentrum – Eiwitten.

Waarom worden 0,83 en 1,0 tot 1,2 gram genoemd?

U kunt verschillende waarden tegenkomen zonder dat één richtlijn daardoor juist en de andere onjuist is. Het verschil hangt onder meer samen met het doel en toepassingsgebied van de richtlijn, de gekozen wetenschappelijke onderbouwing, de beoordeling van onderzoeksresultaten en de zorgcontext waarin de richtlijn wordt gebruikt.

De Gezondheidsraad hanteert in Nederland 0,83 gram per kilogram per dag voor gezonde volwassenen van alle leeftijden. De raad heeft apart gekeken naar onderzoek onder mensen van 60 jaar en ouder. Dit leverde onvoldoende overtuigend bewijs op om voor alle gezonde ouderen een hogere algemene Nederlandse norm vast te stellen.

Internationale expertgroepen adviseren voor gezonde ouderen soms 1,0 tot 1,2 gram per kilogram per dag. Ook de factsheet over ouderen en voeding van het Voedingscentrum beschrijft deze internationale waarden.

De ESPEN-richtlijn voor voedingszorg bij ouderen noemt minimaal 1,0 gram per kilogram per dag. Deze richtlijn is opgesteld voor gebruik binnen de gezondheidszorg. ESPEN benadrukt dat de hoeveelheid persoonlijk moet worden aangepast aan onder meer de lichamelijke activiteit, ziekte, wat iemand lichamelijk goed kan verdragen en of iemand voldoende energie en voedingsstoffen binnenkrijgt.

ContextRichtwaarde of uitgangspuntBelangrijkste nuance
Gezonde ouderen in Nederland 0,83 g/kg/dag Nederlandse aanbevolen hoeveelheid voor gezonde volwassenen van alle leeftijden
Internationale adviezen voor gezonde ouderen Vaak 1,0–1,2 g/kg/dag Andere onderbouwing of toepassingscontext; geen automatische Nederlandse norm
Zorggerichte ESPEN-richtlijn Minimaal 1,0 g/kg/dag De hoeveelheid moet persoonlijk worden aangepast
Ziekte, herstel of ondervoeding Persoonlijk te bepalen De passende hoeveelheid kan afwijken; niet zelf berekenen

Een internationale hogere waarde is dus geen verhoging die iedere oudere zelf moet toepassen.

Wanneer is de eenvoudige berekening niet voldoende?

De formule met 0,83 gram per kilogram is bedoeld voor gezonde mensen met een gezond gewicht. De uitkomst is niet nauwkeurig genoeg wanneer het actuele gewicht geen passend rekengewicht is of wanneer de behoefte door de persoonlijke situatie kan afwijken. Dit kan spelen bij:

  • duidelijk onder- of overgewicht;
  • ziekte, herstel of een wond;
  • ondervoeding of onbedoeld gewichtsverlies;
  • nier- of leverproblemen;
  • zeer intensieve training met een specifiek sportdoel.

Bereken in deze situaties niet zelf een hogere hoeveelheid. Een arts of diëtist kan beoordelen welk lichaamsgewicht en welke richtwaarde bruikbaar zijn. Een ziekte betekent niet automatisch dat meer eiwit passend is.

Hoe verdeelt u eiwit over de dag?

Nederland kent geen officiële vaste aanbeveling voor de hoeveelheid eiwit per maaltijd. In publicaties wordt 25 tot 30 gram per hoofdmaaltijd regelmatig als praktische richting genoemd. Dit is geen Nederlandse norm, verplicht doel of persoonlijk advies. Er is nog te weinig onderzoek om één vaste verdeling aan te bevelen, aldus het Voedingscentrum.

Het kan praktisch zijn om de totale hoeveelheid over meerdere eetmomenten te verdelen, bijvoorbeeld over ontbijt, lunch en avondmaaltijd. U hoeft daarbij niet iedere maaltijd exact te berekenen. Kijk eerst naar het totaal over de dag en naar een verdeling die past bij uw gewone eetpatroon.

Van globale eiwitbehoefte ouderen naar passende voeding

Na de berekening kunt u nagaan hoeveel eiwit uw gewone eten en drinken ongeveer levert. Voedingsetiketten vermelden de hoeveelheid meestal per 100 gram of 100 milliliter en soms ook per portie. Let bij een portie op hoeveel u werkelijk gebruikt.

Voor concrete voedingskeuzes kunt u verder naar eiwitrijke voeding voor ouderen. Daar hoort de uitleg over voedingsmiddelen, porties en eetmomenten thuis.

Wanneer vraagt u persoonlijk advies?

Vraag advies aan een huisarts of diëtist bij onbedoeld gewichtsverlies, langdurig weinig eten, problemen met kauwen of slikken, of een ziekte waarbij voeding extra aandacht vraagt. Neem ook contact op als u twijfelt of de algemene formule bij uw gewicht of gezondheid past.

Een diëtist kan de eiwitbehoefte samen met de totale voeding, beweging en medische situatie beoordelen. Een huisarts kan zo nodig verder onderzoek of een verwijzing regelen.

Veelgestelde vragen over de eiwitbehoefte van ouderen

Hoeveel eiwit heeft een oudere per dag nodig?

Voor gezonde ouderen geldt in Nederland 0,83 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag. Bij 70 kilogram is dat afgerond ongeveer 58 gram per dag.

Hoe berekent u de eiwitbehoefte bij ouderen?

Vermenigvuldig het lichaamsgewicht in kilogram met 0,83. Bij 80 kilogram is de uitkomst 66,4 gram, afgerond ongeveer 66 gram eiwit per dag.

Hebben 70-plussers altijd meer eiwit nodig?

Niet automatisch. Voor gezonde 70-plussers hanteert Nederland geen hogere algemene norm. Bij bijvoorbeeld ziekte, ondervoeding of herstel kan persoonlijk een andere hoeveelheid passend zijn.

Hoeveel eiwit per maaltijd hebben ouderen nodig?

Nederland heeft geen officiële vaste hoeveelheid per maaltijd. Een verdeling over meerdere eetmomenten kan praktisch zijn. De vaak genoemde 25 tot 30 gram is geen verplicht doel.

Wanneer laat u uw eiwitbehoefte persoonlijk berekenen?

Laat de behoefte beoordelen wanneer de algemene formule mogelijk niet past bij uw gewicht, gezondheid of voedingssituatie. Een arts of diëtist kan hierbij helpen.

Van uw eiwitbehoefte naar dagelijkse voeding

Ontdek welke eiwitrijke voedingsmiddelen passen bij ontbijt, lunch, avondeten en tussendoortjes.

Geschreven door: Slank Super-redactie

Inhoudelijk beoordeeld door: Maartje, voedingsdeskundige

Voor het eerst gepubliceerd:

Laatst bijgewerkt:

Bronnen

  1. Gezondheidsraad – Voedingsnormen voor eiwitten
  2. Voedingscentrum – Eiwitten
  3. Voedingscentrum – Factsheet ouderen en voeding
  4. ESPEN – Clinical nutrition and hydration in geriatrics